ТОДОРХОЙ

1. тэмд. н. 1) эли, тодо, һайнаар харагдаһан гү, али дуулдаһан, тунгалаг (ясный, явственный, очевидный): Огторгойн үндэр тодорхой (Г. Дашабылов); Тэрээгээрнь харан гэхэдэмни, хайламал түмэрэй бусалан байхань тон тодорхой боложо, юрэ бусын гайхамшагта зүйл байгаа һэн (Х. Намсараев); 2) бодото, ёһото, тусхай, үнэн, мүн, лаб харагдамаар, үнэхөөр харагдамаар, ойлгосотой (определённый, конкретный, понятный): Танияа хүлеэһэн хүбүүн мүнөөдөө тодорхой ажалгүй, Таня хаана хүдэлхөөр томилогдоноб, тиишэнь ошолсохо болоно (Д.-Д. Дугаров); тодорхой бодото үнэн, үнэхөөр харагдамаар (конкретный, явный): Ушарынь юуб гэхэдэ, үмсын хуушан байдалай доторһоо хахаран эбдэржэ байһанай нэгэн тодорхой бодото тэмдэг болоно (Х. Намсараев); тодорхой болгохо элирүүлхэ, тододхохо, тоблохо (выяснять, прояснять): Эдэ хоёр ород буряад хүбүүднай удаахан саг соо хөөрэлдэжэ, олон юумэнүүдые тодорхой болгоно (Ц. Дамдинжапов); тодорхой харюу ойлгомжотой, тодо харюу (точный, понятный ответ): Бишыхан улаан ном соо Должоной хүсэһэн зүйлдэ тодорхой харюу үгэхэ хуудаһан олдобогүй (Ц. Дон); тодорхой мэдээнүүд лабтай, бодото, найдамтай, алдуугүй мэдээнүүд (точные, достоверные сведения): Нүхэр подполковник, иимэ дэлгэрэнгы аад, айхабтар тодорхой мэдээнүүдтэй болоһон хойноо тэрэ гуринха шоные барихань оройдоо нохойн наадан гээшэл (Б. Мунгонов); тодорхой бэшээр эли бэшээр, ойлгохоор бэшээр, ойлгогдосогүйгөөр (непонятно, невнятно): Хэрбээ хуушан жэшээтэ хэбүүдтэ эрилтэнүүд юрэнхыгөөр, тодорхой бэшээр бэшэгдэнхэй һаа, шэнэ хэбүүдтэ лаб тодоор үгтэнхэй (М. Ванданова); тодорхой бэшэ болзороор хэр удаанаар бэ гэжэ мэдэгдэхэгүйгөөр (на неопределённый срок): …үни удаанааршье бэшэ һаа, тодорхой бэшэ болзороор эсэгэеэ орхёод, нютагһаа ябаха болоһондоо һанаандаа уйтайшаг байһан хүбүүнэй досоо зоригой амисхал ороходол гэнэ (Д.-Д. Дугаров); 2. наречи ойлгомжотойгоор, ойлгосотойгоор (ясно, доходчиво, понятно): Тиигэбэшье удхыень гүнзэгыгөөр ойлгожо, идейнэ удхыень ойлгохын тула, Балдан хүбүүнэй абари зан тухай тодорхой хөөрэлдэхэ шухала (С. Содномов).