ТУГАЛ

1. юум. н. үхэрэй болон буга, хандагайн түл (детёныш коровы и некоторых животных): Энэмнай тээсгэн шонодо барюулһан үнеэнһээ үлэһэн үншэн хэнзэ тугал мөөрэбэ (Ц.-Ж. Жимбиев); тугал буруу бага мал, жэл болоогүй мал (телята, молодняк): Эндэ тэндэ хашаа харшын захаар, һарабша сарай доогуур даараһан хони ямаад, тугал бурууд хорон шурган бөөгнэржэ, шэшэрэлдэн зогсоно (Ц. Дон); орын тугал орын түл (оленёнок); бугын тугал бугын түл (детёныш изюбра); тугал хандагай захаам. хандагайн түл (лосёнок); тугал хаяха үнеэнэй дутуу гаргаха, үхэһэн тугал гаргаха (скидывать телёнка – о выкидыше или эпидемическом аборте); тугалаа нюуха хээрэ түрэhэн үнеэнэй тугалаа тэнжээгээд, шугы бургааhан болон далда газарта орхёод бэлшэхэ; тиихэгүйнь тулада үнеэгээ гэртээ түрүүлхэ гэжэ оролдодог (прятать телёнка); эмэ тугал эрэ бэшэ тугал (тёлка): Мүнөө хабар Малаагшамнай одоошье эмэ тугал гаргаба; 2. элирх. үүргээр хэрэгл. тугалай арһаар хэһэн, тугалда хабаатай (телячий); тугал туулмаг хори, ага тугалай бүтүүгээр үбшэһэн арһаар оёһон багахан туулмаг (мешок из шкуры телёнка): Сайнгаа бусалхада, эжымни хуушан тугал туулмаг сооһоо заахан түйсэтэй һү гаргажа, сайгаа һүлэнэ (Ц. Шагжин).