ТАТАЛГА

юум. н. 1) ямар нэгэн юумэ хүсэ гаргажа бэе тээшээ болголго, бэе руугаа шэрэлгэ, шэрэжэ дүтэлүүлэлгэ, угзаралга, бүхэлэн уялга (натягивание, перетягивание): Канат таталгаар Могойто тосхоной бүхэшүүлһээ шадалтай команда байбагүй (Э. Чимитдоржиев); 2) үсөөн ооһор, татуурга, нарай үхибүүе мансылаад уядаг горьётой бүһэ (верёвка, скрепа): Урдань нарай хүүгэ мансылаад, хоёр таталгаар уядаг һэн; аргамжа таталга ута ооһорнууд, хүлигэ (верёвка): …хомууд зэмсэг, аргамжа таталга тухай шанга шангаар дуу дорьбоо табилдана (Х. Намсараев); 3) һоролго, шэнгээлгэ (вбирание в себя воздуха, жидкости); тамхи таталга тамхи һоролго, тамхилалга (курение): …архидаан, хара тамхи таталга, хаарта наадалга, янхан эхэнэрнүүдэй гэртэ сүйд боложо захалаа бэлэй (Д. Батожабай); амаран таталга амараад абалга (передышка); 4) дуудалга, абалга, хабаадуулалга (привлечение, сборы, призыв): Энэнэй хойно хоёр хоноод байхадань, мори таталга тухай соносхогдобо (Ж. Тумунов); арын (гү, али ара талын) таталга ара талада хүдэлхые абалга (призыв на тыловые работы): Сэрэгэй арын таталгаһаа аршалаа һэм, теэд энэмни Дугарай гарта орохонь гү… (Ж. Тумунов); 5) уһанай бага бололго (отлив); 6) эхир., нют. даруулга, даруубша, хүндэлэбшэ (балка).