ТАРАЙХА

үйлэ ү. дүрбэн мүсэеэ тэниилгэн хэбтэхэ, һунан хэбтэхэ (разваливаться, раскидываться, растягиваться): – Тэрэ диван дээгүүр тарай, – Петромаан тэрээниие гарһаань татажа бодхоогоод, саада таһалга руугаа оруулба (С. Доржиев); тарайжа унаха ута руугаа унаха (упасть растянувшись): Тиихэдэнь мориниинь харгыһаа халба һүрэжэ, хашабаа шаргын хажуу тээшээ хэлбэлзэхэтэй сасуу Яабагшан тогтон торонгүй, шаргаһаа тарайн унашалай (М. Осодоев); тарайжа хэбтэхэ а) өөдөө хараад хэбтэхэ, гэдэргээ унаад хэбтэхэ (лежать развалившись): Һайн лэ эрэш даа, / Һалхин һамгаяа / Һанаа амар / Табижархёод лэ, / Тарайжа хэбтэнэш (Ш. Нимбуев); б) юушье хэнгүй, миин байха, гэдэһэндээ нёлбожо хэбтэхэ (бездельничать): Энэ хирэдэ ямаршье юумэндэ хамаарха дурагүй, юуншье хэрэггүй мэтээр һанагдана. Иигээд лэ тарайжа хэбтээ һаа, ондоо юуншье хэрэггүй (С. Доржиев).