ТА(Н) I

Н) түл. ү. 1) 2-дохи н., ол. тоо дуугаржа байhан хүнэй хандаһан хүнүүд (вы): Тиимэ һэн туладань өөһэдынгөө түсэбые саг болзор соогоо яабашье дүүргэе гэжэ та нүхэдые уринам (Х. Намсараев); та хоёр дуугаржа байhан хүнэй хандаһан хоёр хүн (вы двое): Хэрбээ та хоёр үнэхөөрөө ёһотойгоор нүхэсэдэг һаа, абалсахатнай холо бэшэ ха юм, танай дуран (З. Гомбожабай); та гурбан дуугаржа байһан хүнэй хандаһан гурбан хүн (вы трое): – Зай, та гурбан юу хээд энеэлдэжэ һуунабта? (Г. Дагбаев); та бүгэдэ таанар булта (вы все): Үшөө тиигээд, хүндэтэ айлшад, худа худагынар, та бүгэдэниие урижа, түрэ хурим дээрээ найрлуулжа, гэр гэхи болохо гэжэ байна гээшэ ааб даа (Б. Мунгонов); 2) 2-дохи н., нэг. тоо хүниие хүндэлжэ хандалга (уважительное отношение к человеку Вы): «Та» гэжэ нэрлээшэнь намай бригадын наһатайшуулай тоодо оруулһан шэнгеэр үзэгдэбэ (З. Гомбожабай); Тан тухайда өөдэгүй муугаар хэлсэжэ байхыень шагнахада һөөл аягүй байгаа бэлэй (М. Осодоев); тантай та, би хоюулаа (с вами): Тантай тон сүлөө, хүнэй хараха дуулахагүй газарта ошохо, тиигээд тантай хөөрэлдэхэ дурамни хүрэнэ (Ч. Цыдендамбаев); тан тээшэ дуугаржа байhан хүнhөө бусад хүн руу (к вам, на вашу сторону): Бүхы минии бэе, / баран зүрхэ сэдьхэлни / Татаха барихын аргагүй / Тан тээшэ тэгүүлнэ (Ц. Шагжин); тан шэнги тандал адли (как вы, подобно вам): Танайшье хүсөөр, тан шэнги үнэнхэ зүрхэнһөө һанаагаа зободог хүнүүдэйшье аша туһаар ямар ехэ ажал хэгдэнэ гээшэб (Д. Мархадаева).