ТАЛААР

1. дахуул ү. 1) хүреэндэ, хамааран, тухай хэлэбэл, ёһоор (по линии, в области чего-л., со стороны чего-л., в отношении чего-л., по): Буряад Уласта буряад хэлэ шудалха талаар оньһото сахим талмай байгуулагдахаар хараалагдана (vtinform.com); уласхоорондын харилсаанай талаар уласхоорондын харилсаанай хүреэндэ (в области международных отношений): уласхоорондын харилсаанай талаар хаража үзэхэдэ; хуулиин талаар хуулиин талаһаа (со стороны закона): Найдуулһан хүн гээшэмнай хуулииншье талаар, хубииншье талаар энэ Бататай тон адлихан харюусалсаха уялгатай юм гэжэ баһа мэдэхэ хэрэгтэй! (Х. Намсараев); энэ асуудалай талаар энэ асуудалаар, энэ асуудал тухай хэлэхэдэ (по этому вопросу): Ниитэ хүдэлөөнүүд бэшэ, харин Болбосоролой болон эрдэм ухаанай яаман, гүрэн түрэ энэ асуудалай талаар тааруу шиидхэбэри гаргаха ёһотой (Ц. Сампилова); эрдэм һургуулиин талаар эрдэм һургуули тухай хэлэбэл (в отношении образованности): Эндэхи буряад зон ямар ажалтай, юу эрхилдэг юм, зөөри шадалай талаар, эрдэм һургуулиин талаар ямар байдаг юм? (Х. Намсараев); шанарай талаар шанар тухай хэлэбэл (в качественном отношении): Шэнэ хубилалтануудай ёһоор, бидэ шэнгэн түлишын шанарай талаар хандалгануудтай хүдэлхэ аргатай болообди (gazeta-tolon.ru); 2) ёһоор, шэнгеэр (по-…, согласно): нүхэдэй талаар нүхэд ёһоор (по-дружески): …худа худагы хоёр тээшээ үлыжэ-үлыжэ, хүндын ёһоор гээ һаа гэхээр, нүхэдэйшье талаар гээ һаа гэхээр… (Ж. Тумунов); 2. наречи 1) ондоо тээшээ, хайшаашьеб (куда-то, в сторону): Талаар хаана ошохо һэм, хэды-еды зулгаан байг (Х. Намсараев); 2) наречи дэмы, хооһоор, һула, холуур, шортоо (зря, напрасно): …зоной нюдэн хурса, зоной шэхэн һонор гэдэг үгэ талаар ошохогүй байгаа (Х. Намсараев); хии талаар дэмы, миил хооһоор, туһагүйгөөр (попусту): Машинист хүбүүн хоёр үдэшэ эндэ ерэжэ, һүниндөө энээнтэй носолдоошье һаань, хэдэн хоногойнь ажалынь хии талаар һалаба (Ц.-Ж. Жимбиев).