СОХОМ

1. наречи лаб, заабол, алдангүй, дамжаггүй, һэжэглэлгүй, маргалтагүй (точно, наверняка, несомненно, бесспорно): Һахалтань сохом гэр бүлэ болоһон, хубсаһа хунараарнь сэгнээд үзэхэдэ, ноёсор хүн (С. Цырендоржиев); сохом ерэхэб заабол ерэхэб (бесспорно, я приеду); сохом мэдэхэ лаб мэдэхэ, һайн мэдэхэ (точно знать): – Тэрэл үлэгшэн эмэ Дугарыемнай бэе тээшээ татажа абаашаһан байха, сохом мэдэнэб (Б. Мунгонов); сохом хараха нюдөөрөө хараха, өөрөө хараха (видеть своими глазами): Тэрэ буудалдаан дээрэ Матрёна Ивановна Гавриил хоёрой һүүлшэг тээ алагдахые сохом хараа һэм, ши тэдэ хоёрой яажа унаһыень мэдэнэгүй ёһотойш (Х. Намсараев); сохом таниха алдангүй таниха, лаб таниха (узнавать наверняка, безошибочно): Хүниие сохом таняагүй аад, хуурмаг тунхаг тараахань айдхатай байгаа (М. Осодоев); сохом тиимэ үнэн дээрээ тиимэ, тон тиимэ (именно так): – Нюдөөрөө хараагүйб, сохом тиимэ гэжэ хэлэхэ аргамгүй (М. Осодоев); сохом тэрэ хүн эгээл тэрэ хүн, яг тэрэ хүн (именно тот человек); 2. тэмд. н. бодото, ёһото, элирхэй, тодорхой, үнэнтэ (действительный, настоящий, реальный); сохом ушар шалтагаан үнэнтэ, ёһото ушар (истинная причина): – Үгы, юрэдөө, сохом ушар шалтагааниинь юун байгаа хаб даа? – гэжэ Гомбо һанаа зобонгёор асууба (Ц. Дон); 3. юум. н. үнэн, лабынь, үнэн шэнжэ (достоверность, правда); сохомыень мэдэхэ үнэн байдалыень мэдэхэ (узнавать правду): Аймагаа хүрэхэдөө, сохомыень дууһан мэдэхэб гэжэ бодоходоо, Должон бүри ехээр яаража, досоонь тэсэжэ ядана (Ц. Дон); 4. хэлэгшын үүргээр хэрэгл. дамжаггүй, һэжэглэхээр бэшэ, арсашагүй (несомненно, не вызывает сомнений): Экспедицидэ хүдэлхэ ондоо хүнэй байбашье, Тогоошоёо ажалда абхуулхые Таниин бага бэшэ оролдолго гаргаһаниинь сохом (Д.-Д. Дугаров).