СЭХЭЭР

наречи 1) годиронгүйгөөр, тэгшээр (прямо): Машинанууд хойно хойноhоо тэрэ хүшөөгэй тээ наанань ошоод, шугам шэнги сэхээр жэрын зогсобод (Г.-Д. Дамбаев); бэеэ сэб сэхээр бариха нюргаа тэниилгэхэ, ядайха, гадайха (приосаниваться, держать спину прямо): Үндэр нариихан бэетэй Алексей, хэзээ хэзээнэйхидээл, бэеэ сэб сэхээр баряад, хоёр тээшээ ходо харасагаан ябана (Ч. Цыдендамбаев); 2) шэлж. об-тобгүйгѳѳр, халтантуулангүйгѳѳр, саагуур тойруулангүй, далда нюусагүйгөөр (открыто, откровенно); сэхээр хэлэхэ саагуур тойруулангүй хэлэхэ (говорить напрямик); тон сэхээр эли тодоор, нюусагүйгөөр (совершенно прямо, без обиняков); үнэн сэхээр а) үнэн зүрхэнһөө, үнэн сэдьхэлһээ (от всей души, искренне): Хүнүүд гээшэ бэе бэедээ гамтайгаар хандаха, бэе бэеэ хайрлаха сэдьхэлтэй байха, үнэн сэхээр нүхэсэхэ ёһотой бшуу (Н. Дамдинов); б) шударгаар, жэншэдгүйгөөр, хара бодонгүй (честно, добросовестно): Бүхэли наһаараа үнэн сэхээр ябажа, юумын урда ороогүй Наваан-Чингиз бар хүсөөр ами наһаяа байгуулхагүйш гэжэ шэбшэдэг болоо (Д. Батожабай); 3) шэлж. эрид шууд, эрид шангаар, эрид хатуугаар, һэжэглэнгүйгөөр (решительно, без колебаний): Юуб гэхэдэ, үбгэжөөл Найданиие таһа хараахаһаа гадна, хэтэрмэ сэхээр, холын бодолгүйхэнөөр аашалнаш гэжэ һөөргэдэһэн байгаа (М. Осодоев).