АЛАГ

тэмд. н. 1) эреэн, хажуу бэень дундуураа сагаантай , элдэб янзын, элдэбын, үнгэтэ : Үнеэдэй саанаһаа алаг нохой харайжа ерээд лэ, богони һүүлээ шарбалзуулан, баанхатай һү руу хоншоороороо орошоно ; алаг эреэн соохор, эреэнтэй : Тугаарайхи алаг эреэн шаазгай нууд дээгүүрнь ниидэжэ, үлэн хооһоор үлэһэнд ѳѳ хоролхон шаханалдана ; алаг соохор мэдээн бии боложо, үгы боложо байһан, бүүр-түүр мэдээн : Атай-Улаан тэнгэри / Алаг соохор мэдээндээ / Амадан хүүрлэн захалба ; алаг дааган губи, талаар амидардаг, хойто хүлынь ута, ута һүүлтэй багахан мэрээшэ амитан : Алаг дааган хурабшын тухай гүлгэеэ гэдэһэндэхи сүүмхэдээ хадагалаад, манаар адли урагшаа соёрхо юм ; алаг хурдан мяхаша шубуун, эрэнь сайбар боро үдэтэй : …хун шубуун, алаг хурдан, бүргэд, нашан … ниидэжэ ерэһэн байна ; алаг нугаһан һоно нугаһан ; алаг туун туун, турлаагай түрэлэй шубуун : Элдин дэлюун эхэ нютагтаа дальбараагаа дэгжээһэн алаг туунууд үй түм ѳѳ р ѳѳ сугларан, холын аянда үри бэеэ бэлэдхэжэ, нуга талаар ниидэнэд… ; алаг сэсэг хүхэ аад, голдоо шара эреэнтэй сэсэг : Алаг сэсэг манай тэндэ ургадаг ; 3) аман зох. ялагар, ялалзаhан хурса : Аба эжыгээ һанахадаа / Алаг нюдэм мэлмэрнэ ; алаг эреэнээр хараха сухалтайгаар хараха : Тиимэ һэн тула ехэ багагүй бултадаа хүдэлхэ ёһотойбди, – гэжэ түрүүлэгшэ хэлээд, алаг эреэнээр ха расагааба ; 4) аман зох. булгилhан, сохилhон : Архан хара шүдхэрэй / Алаг эреэн зүрхэниинь / Баг-баг гэбэ, / Борьбынь сагаан шандааһан / Татаг-татаг гэбэ ; Газар уһан тээшээ, аглаг һайхан инаг дуран тээшээ алаг эреэн зүрх ѳѳ р ѳѳ тэгүүлжэ, тайгын боро харгыгаар дугшуулжа ябахаһаа үлзытэй юумэн үгыл даа .