СЭГЭЭН I

тэмд. н. сиилэгэр, сиибэгэр, сиидэм, сэнхир хүхэ, сэнхир (голубой, светло-голубой): Тойрон байгша энэ оршон байдалшье үнэн бэшэ, харин сэгээн үүрэй сэлмэг, баяртай зүүдэн шэнгеэр тэрэнэй зосоо оробо (К. Цыденов); сэгээн сэнхир сиилэгэр, сиибэгэр, сиидэм, сэнхир хүхэ (голубой, светло-голубой): Үнгэ зүһэгүй хухигар таряанай дундуур эндэ тэндэ бэшэ, харин элбэг олоор ургаһан сэгээн сэнхир сэсэгүүд илгарна (Ч. Цыдендамбаев); сэгээн хүхэ (гү, али номин) сиибэгэр, сэнхир хүхэ (светло-голубой): Һара сэгээн хүхэ туяагаа түглэгэр хара тайга дээгүүр сасана (С. Цырендоржиев); Сэгээн номин / Сэнхир Байгал далайһаам / Сэсэрэн байдаг / Сэлмэг толон һаруулхан (Х. Намсараев); сэгээн хүхэ утаан сиидэм, сэнхир утаан (сизый дымок): Тамхинай шэнгэн сэгээн утаанай тогтошоһондол, гол дээрэ манан дуурана (Ц.-Д. Хамаев); сэгээн нуур сэнхир нуур (голубое озеро): Сэгээн нуурай шубуухай / Сээл гүндөө зорилой. / Сэгтэ сарюун баатарнай / Дайгаа даран тэхэрлэй (Гэсэрһээ); Сэгээн-Сэбдэг тэнгэри бөө баруунай табин табан ба зүүнэй дүшэн дүрбэн тэнгэришүүлэй тэг дунда һуудалтай тэнгэри (Сэгэн-Сэбдэг тэнгри, персонаж шаманского пантеона): Баруунайшье тэнгэридэ ниилээгүй, / Зүүнэйшье тэнгэридэ мэдүүлээгүй / Сэгээн-Сэбдэг тэнгэри / Сэсэн-Ууган хатан хоёр / Байhан hууhан гэдэг лэ (Гэсэрһээ); ○ сэнхир гэжэ үгэтэй парн. хэрэгл.