ҮҮСЭ

юум. н. 1) үбэлдөө эдихэ мяхан (домашний запас мяса на зиму): Энэ үбэлэймнай үүсэ һалашабал даа (Ц.-Ж. Жимбиев); үүсэ зоосо (гү, али үрмэ) үбэлдөө эдихэ мяхан (домашний запас мяса на зиму): Тэндэ үүсэ зоосо захиһан зон олон ха юм (Ц.-Ж. Жимбиев); Балданай үүсэ үрмэеэ хэхэдэ, нагасатан, хадамууд туһалбад (Б.-Б. Намсарайн); үүсын үе мяханай һайса хүрэдэг болоһон үе гэхэ гү, али ноябриин һүүл, декабриин эхин багаар айл бүхэнэй үүсэ хэдэг хаһа (осенний забой скота на мясо): Намарай ольбоной унажа, түрүүшын саһанай тала дайдые хушаһан хойно буряад нютагта үүсын үе захалдаг гээшэ бэзэ даа (С. Цырендоржиев); 2) үбэлдөө эдихэ мяхан болохо шахан таргалуулһан мал (предназначенный и откармливаемый на убой скот): Илангаяа олон жэлдэ түрөөгүй байтаһан адууһан гү, али һубай үхэр түрүүн үүсэ болодог юм (Д. Шагдарова); үүсэ тэжээхэ гү, али шахаха) үүсэлхэ мал намарhаа хойшо hайнаар эдеэлүүлхэ (откармливать скотину на убой); үүсэ гаргаха (гү, али хэхэ) үүсын мяхан болохо малай амииень таһалха, үхэр, адууһа бариха (закалывать скот на мясо): Үнгэрэгшэ намар зарим айлнууд үүсэ гаргахадаа Арданиие ерүүлжэ, шүрбэһэ шандааһыень абхуулһан байха (М. Осодоев); Юундэб гэхэдэ, Намдагай һамган үүсэ хэһэн малай шуһа болон гэдэһэ гүзээень яашье хии орхихогүй ха юм (Д. Батожабай).