УДААН

1. тэмд. н. 1) үни саг соо үргэлжэлһэн, ужаг (долгий, продолжительный, затяжной): Иван Алексеевичэй гаража ошоһонһоо хойшо ехэ удаан сагай үнгэрһэндэл Доржодо һанагдана (Ч. Цыдендамбаев); ута наһатай, удаан жаргалтай үндэр наһа наһалжа, ходо энхэ амгалан байхые үреэһэн үгэнүүд (пожелание долголетия и неизменного счастья): Шэнэ жэлдэ амгалан тайбан, эбтэй эетэй, элүүр энхэ, ута наhатай, удаан жаргалтай, буян хэшэгтэй ажаhуухатнай болтогой! (nbrb. ru); удаан аялга (нууд) хэлэ шэнж. утаар татаһан аялганууд (долгие гласные): Түргэн аялгануудай – а, о, э, и, у, ү хажуугаар буряад хэлэлгэдэ удаан абяанууд бии юм – аа, оо, уу, үү, ээ, ии, өө (Н. Цибудеева); 2) аалин, нобшо, аажам (медлительный, нерасторопный): Бүхэриг томо, удаан хүдэлсэтэй хүн даамайгаар һүри хаялсана; 2. наречи 1) ехэ саг соо, ехэ сагай туршада (долго, длительно): Үдэшын хүйтэниие хэдышье саг соо һууһанаа ойлгонгүй, унаһан нэгэ модон дээрэ хүбүүн удаан хэбтэбэ (В. Гармаев); удаан болонгүй тэрэ дороо, иигэһээр, саг нүгшөөнгүй (вскоре, скоро): Удаан болонгүй, энэ хэрэг тухай тобшохон тогтоол баталаад, аймагай комитедэй заседани дүүрэбэ (Ц. Дон); 2) ехэ саг соо, ааляар, нобшоор, ужагаар (медленно, вяло): – Үгы даа, би баряад ябахам, үнөөрөөшье удаан ябанабди, аймагнай эндэһээ иишэ мүншье түһэрхэн байна (Х. Намсараев); ○ ужаг, үни гэжэ үгэнүүдтэй парн. хэрэгл.; 3. юум. н., үсөөн удаан хүдэлсэ, аали зан, яаралгүй ябадал (медлительность).